Náttúrugripasafnið

Sigrún Eldjárn

Mál og menning, 2011

Náttúrugripasafnið er nýjasta bók Sigrúnar Eldjárn og er sjálfstætt framhald af Forngripasafninu sem kom út í fyrra. Nokkrir söguþræðir fléttast saman en söguhetjan Rúnar er í upphafi bókar staddur í heimsókn hjá mömmu sinni í New York. Þar rambar hann inn í mjög skrítna verslun með náttúrugripi þar sem hann finnur hinar fullkomnu gjafir fyrir vini sína, Möggu og Lilla. Hjónin sem reka búðina afhenda honum afskaplega furðulegan pakka sem hann ákveður þrátt fyrir efasemdir að taka með sér til Íslands. Fljótlega tekur hann eftir skuggalegum manni með sólgleraugu sem virðist vera alls staðar þar sem Rúnar er.

Vinir Rúnars, þau Magga og Lilli, fá líka furðulegan pakka heima á Íslandi. Í honum leynast meðal annars nokkur óvenjuleg fræ en pakkinn reynist vera frá Indlandi þaðan sem systkinin eru ættleidd. Þau stinga fræjunum í pott og eftir því sem á líður söguna bætast alls konar hlutir í pottinn. Þá vakna fræin til lífsins og það hefur óvæntar afleiðingar í för með sér. Í pakkanum hans Rúnars reynist hins vegar vera lítill, krumpaður karl. Karlinn er fornmaður og pabbi Rúnars verður himinlifandi. Hann er nefnilega að fara að opna náttúrugripasafn og vantar rúsínuna í pylsuendan til að gera safnið sérstaklega spennandi og flott. Það eru hins vegar ekki allir á eitt sáttir um að fornmaðurinn eigi heima í safninu og Rúnar og Magga verða að takast á við bæði hversdagslega og ævintýralega atburði, skuggalega manninn með sólgleraugun og dvergahóp sem heldur því fram að karlinn sé langafi þeirra og vilja fá hann afhentan undireins.

Í Náttúrugripasafninu er ekki verið að lýsa neinum venjulegum, íslenskum hversdagsleika þótt allt sem gerist sé sett þannig fram að það sé í mesta lagi svolítið skrítið. Það er ekkert athugavert við það að Rúnar komist með illa þefjandi pakka á milli landa án athugasemda eða að börnin fái að gista eftirlitslaus heima hjá Rúnari þegar pabbi hans kemst ekki heim eitt kvöldið. Það er heldur ekkert sérstaklega furðulegt að dvergar eins og í ævintýrunum séu raunverulega til eða að heill frumskógur skuli spretta á einni nóttu úr nokkrum fræjum. Rúnari og vinum hans finnst þetta vissulega allt saman vera svolítið skrítið en samt eiginlega ekki. Svona er þetta bara.

Athygli lesandans er vakin strax á fyrstu síðum sögunnar með því að spennu, ævintýrum og húmor er blandað saman á skemmtilegan hátt. Söguhetjurnar lenda iðulega í meiri eða minni háska og sögunni er þannig fleytt áfram frá kafla til kafla. Stíllinn er einfaldur og auðlesinn og bókin er greinilega ætluð börnum sem eru sjálf farin að lesa þótt lesandanum sé einnig ögrað með skrítnum og óvenjulegum orðum. Bókin er frekar lítil, ríkulega myndskreytt og ekki mjög mikill texti á hverri síðu og það hentar eflaust lesendahópnum vel. Þá virðast síðurnar ekki eins rosalega langar og svo er auðvitað meira afrek að lesa bók sem telur fleiri blaðsíður.

Sögur Sigrúnar Eldjárn hafa fylgt íslenskum börnum í gegnum undanfarna áratugi og varla sú manneskja til sem þekkir ekki eitthvað af verkum hennar. Sigrún er þeim kostum gædd sem rithöfundur að geta haldið áfram ár eftir ár að skrifa bækur, sem verða þó aldrei endurtekningarsamar heldur eru alltaf jafn innblásnar og hugmyndaríkar. Frásagnargleði og virðing fyrir lesandanum ræður ríkjum og klikkar ekki nú frekar en fyrri daginn.

María Bjarkadóttir, desember 2011.


Til baka



Senda Senda Prenta Prenta Senda á Facebook

Upp á líf og dauða
Hvað gerir maður ef maður finnur mjög sorglegt ljóð í blaðarusli eftir verkefnavinnu með bekkjarfélögunum? Ef tilfinningarnar sem er lýst í ljóðinu eru áberandi vonleysislegar og birta mikla vanlíðan hlýtur manni að bera skylda til að finna þann sem skrifaði ljóðið og hjálpa honum, eða hvað? Og hvernig kemur maður einhverjum til hjálpar þegar maður veit ekki einu sinni hver það er? Í Upp á líf og dauða er tekið á þunglyndi og sjálfsvígshugsunum og því hvernig ekki er alltaf hægt að sjá utan á fólki hvernig því líður, alvarlegum málefnum sem snerta líf og hugsanir margra unglinga. ...
Náttúrugripasafnið
Náttúrugripasafnið er nýjasta bók Sigrúnar Eldjárn og er sjálfstætt framhald af Forngripasafninu sem kom út í fyrra. Nokkrir söguþræðir fléttast saman en söguhetjan Rúnar er í upphafi bókar staddur í heimsókn hjá mömmu sinni í New York. Þar rambar hann inn í mjög skrítna verslun með náttúrugripi þar sem hann finnur hinar fullkomnu gjafir fyrir vini sína, Möggu og Lilla. Hjónin sem reka búðina afhenda honum afskaplega furðulegan pakka sem hann ákveður þrátt fyrir efasemdir að taka með sér til Íslands. Fljótlega tekur hann eftir skuggalegum manni með sólgleraugu sem virðist vera alls staðar þar sem Rúnar er. ...
Dagbók Ólafíu Arndísar
Dagbók Ólafíu Arndísar er önnur bókin um hina ungu, bráðsnjöllu og skemmtilegu Ólafíu Arndísi. Fyrri bókin, Flateyjarbréfin, kom út á síðasta ári en þar skrifar Ólafía Arndís bréf til kennarans síns á meðan hún er í sumarfríi. Núna er aftur komið sumarfrí og henni hefur áskotnast dagbók sem kemur sér einstaklega vel þegar maður þarf mikið að tjá sig en hefur ákveðið að tala hvorki við fjölskylduna eða nokkurn annan mann, alla vega tímabundið. Ólafía Arndís skrifar í staðinn af miklum móð um allt sem á daga hennar drífur þetta sumarið. ...
Sálumessa
Í Sálumessu tekur Ari Trausti fyrir fimm tímabil í sögu landsins og skrifar út frá þeim langar smásögur eða eiginlega fimm nóvellur. Þættirnir gerast á söguöld, um Siðaskiptin, á fyrri hluta 19. aldar, snemma á síðustu öld og sá síðasti í nútímanum. ...
Valeyrarvalsinn
Valeyrarvalsinn | 05.12.2011
Frásagnir af lífinu í smábæjum og þorpum eru nokkuð áberandi minni í íslenskum bókmenntum. Kannski er það ekki að furða því þótt stór hluti þjóðarinnar búi núorðið í borginni eða stærri samfélögum hafa langflest okkar einhver tengsl við þorpin og smábæina, hvort sem það er í okkar eigin nútíð eða í gegnum eldri kynslóðir. Hvernig sem því er farið er þó ljóst að smábærinn í bókmenntum hefur yfir sér eitthvað heillandi og forvitnilegt, andrúmsloft sem er fjarlægt en á sama tíma svo nálægt. Í Valeyrarvalsi Guðmundar Andra Thorssonar er sagt frá lífinu í einu af þessum þorpum þar sem allt virðist fara fram fyrir opnum tjöldum en ýmislegt er samt sem áður dulið, jafnvel þaggað niður og bælt eða einfaldlega grafið djúpt í fortíðinni. Undir yfirborðinu bærast flóknar tilfinningar og minningar fullar af trega. ...
Allt með kossi vekur
Síðasta skáldsaga Guðrúnar Evu Mínervudóttur hét Skaparinn. Nýja bókin hennar, Allt með kossi vekur, fjallar um sköpunarkraft, og hefst á sköpunarsögu Biblíunnar, eða einskonar útgáfu sögunnar af Adam og Evu í aldingarðinum og fallinu fræga. Sú saga birtist okkur í myndasöguformi og bókin innheldur að auki aðra myndasögu og eina myndskreytta sögu, en þær eru allar teiknaðar af Sunnu Sigurðardóttur. Það er einmitt myndasöguhöfundur sem er ástæða þess að sögumaðurinn, Davíð, segir söguna sem birtist okkur í Allt með kossi vekur, en hann fær sendar eigur stjúpföður síns, Þorláks eða Láka, sem dáinn er fyrir nokkru. Meðal pappíranna eru nokkrar myndasögur, en Láki var þekktur myndasöguhöfundur, bæði á Íslandi og erlendis. ...
Jarðnæði
Jarðnæði | 02.12.2011
Emma Kennedy, breskur grínisti, leikkona og öflugur twittari, lét byggja fyrir sig skúr um daginn – við enda bakgarðsins, þar sem hún hefði ró og næði til sköpunar og skrifta. Hún lýsti fjálglega gleðinni, frelsinu, næðinu sem þessu fylgdi (og ánægjunni með smiðinn sem batt um skúrinn svona fínan borða). ...
Minni líkur meiri von
Hvernig er að vera bara venjuleg stelpa en eiga pabba sem vinnur hættulegt starf, pabba sem maður þarf stöðugt að vera að hafa áhyggjur af? Hvernig á venjuleg stelpa að skilja hvað vakir fyrir manni sem vill vinna á hættulegum stöðum og hvernig tekst maður á við það þegar eitthvað kemur fyrir? Marjolijn Hof er þekktur hollenskur barnabókahöfundur en fyrir bókina Minni líkur meiri von hefur hún hlotið virt barnabókaverðlaun í Hollandi. Bókin hefur verið kvikmynduð þar í landi og hefur myndin líkt og bókin vakið mikla lukku. Nú er hún komin út í íslenskri þýðingu Jónu Dóru Óskarsdóttur. ...
Trúir þú á töfra?
Listin er viðfangsefni þriggja nýrra skáldsagna eftir konur: Bónusstelpunnar eftir Rögnu Sigurðardóttur, Allt með kossi vekur eftir Guðrúnu Evu Mínervudóttur og Trúir þú á töfra? eftir Vigdísi Grímsdóttur. Það er athyglisvert að sjá hvernig þessar ólíku skáldkonur fjalla á ólíkan hátt um listina, en eiga það samt sameiginlegt að líta til listarinnar sem afls skilnings og vakningar. Bókmenntirnar eru hvað fyrirferðarmestar í sögu Vigdísar Grímsdóttur, Trúir þú á töfra? en þar er mikið fjallað um ljóð og skáld og sagan inniheldur fjölmargar tilvitnanir í íslensk skáldverk, auk þess sem Vilhjálmur Shakespeare fær að fljóta með. ...
Játningar mjólkufernuskálds
Unglingabækur eru sívinsælt bókmenntaform, yfirleitt koma nokkrar slíkar út á hverju ári og verður að segjast eins og er að þær eru æði misjafnar. Það vill loða við þessa tegund bóka að bæði persónusköpun og söguþráður séu klisjukennd og boðskapnum ausið yfir lesandann eins og enginn sé morgundagurinn. Sem betur fer eru ekki allar unglingabækur þannig og auðvitað leynast margar mjög góðar bækur í flórunni því unglingabókmenntir bjóða upp á fjölbreytt umfjöllunarefni og geta hæglega speglað allt litróf lífsins, frá því neikvæða til þess jákvæða, ástir, dramatík, spennu og gamansemi og ef bók af þessu tagi á að ganga upp er ekki verra að hún hafi sitt lítið af hverju. Mikilvægast af öllu er kannski að í henni sé jafnvægi milli þessara þátta og að ljós sé að finna við enda ganganna. Játningar mjólkurfernuskálds eftir Arndísi Þórarinsdóttur er unglingabók sem fellur í síðarnefndan flokkinn. Þetta er fyrsta skáldsaga Arndísar og það er sko enginn byrjendabragur á henni. ...


Booksearch

Author:
Book:


Skipta um leturstærð


Tungumál